Uçurtma Avcısı

Uçurtma Avcısı (The Kite Runner), Afgan kökenli Amerikalı yazar Khaled Hosseini’nin ilk romanı. 2003 yılında yazılan kitap 2004 yılında Everest Yayınları tarafından Türkiye’de yayınlanmış.

Bu kitabın ne ismi ne de kapak resmi ilgimi çekmişti. Kitabı, kardeşimin edebiyat öğretmeninin tavsiyesi ile aldık. Kitabın arkasını okuduğumda da bu kadar ilginç olabileceği aklıma gelmemişti. En çok satanlar listesinde olması edebiyatseverler açısından bir kitap için her zaman bir dezavantaj olmuştur. Ancak salt en çok satanlarda uzun süre ilk sırada kaldığı için bir kitabı reddetmek de benim anlam verebildiğim bir davranış değil. Bir kitap en çok satanlar listesinde çok iyi pazarlanıyor olsa da gerçekten iyi bir kitap olabilir.

Uçurtma Avcısı edebi açıdan çok doyurucu bir kitap değil. İngilizcesini okumadım ama en azından Türkçe çevirisinden anladığım kadarı ile edebi bir roman olarak da yazılmamış. Ancak fazlasıyla gerçek, sürükleyici ve yüzleştirici bir roman.

Emir ve Hasan Kabil’de birlikte büyüyen iki çocuktur. Emir sevilen, sayılan, baskın karakterli, idealist ve zengin bir babanın oğludur. Hasan ise Baba ve Emir’in hizmetinde çalışan Ali isimli hizmetkarın oğludur. Emir ile Hasan arasında sosyal sınıf farkı yanında etnik fark da vardır. Emir bir Peştun iken Hasan ise bir Hazara’dır. Baba, oğlu Emir ile hizmetkarının oğlu Hasan’ı birbirinden ayırt etmeden sever ancak iki çocuk arasındaki sınıf farkı hayatlarının her döneminde kendini hissettirir.

Hasan, arkadaş olmalarına rağmen Emir’in hizmetkarı konumundadır. Emir’e sürekli “Emir Ağa” şeklinde hitap eder. Ağasına çok bağlı, sadakati şiar edinmiş bir hizmetkardır. Emir ise babasının baskın karakteri altında ezilen, vicdanı asla rahat etmese de ezildikçe Hasan’ı ezen bir çocuktur. Ancak Emir ne yaparsa yapsın Hasan’ın ağasına olan bağlılığı son bulmaz. Emir, Hasan’ın sadakati altında eziliyor olsa da, yaptıklarından, yanlışlarından dolayı vicdan azabı çekiyor olsa da 38 yaşına kadar doğruyu yapmayı asla başaramaz. Hep korkak, yalancı konumundadır. Yapmadığı her şeyde, sebep olduğu her olayda aklına Hasan’ın sadakati gelir. Aklına geldikçe kendini kötü hisseder Emir; ama hiçbir şey yapmamaya devam eder. “Bin tane iste, senin için yakalayayım!” der Hasan. Ama Emir bunun karşısında en ufak bir cümleyi bile kurmaktan acizdir.

Afganistan’dan Rus askerlerinin çekilmesinden sonra Taliban yönetimine giren Afganistan’ın değişimi anlatılırken hayatları farklı yönlerde ilerleyen Hasan ve Emir’in birbirlerinden habersiz ama asla birbirlerini unutmadan yaşadıkları da anlatılır. 38 yaşındayken bir gün Emir, bütün hayatının bir yalan üzerine kurulu olduğunu anlar. Bütün hayatını gözden geçirir ve yapması gerekenler hakkında bir karara varır. Yıllardır erteledikleri ile yüzleşir ve hak ettiğini düşündüğü cezayı çektikten sonra hayatına yeni bir yön verir.

Kitabın akıcılığı, gerçekçiliği yanında benim en çok ilgimi çeken tarafı ise hikayenin Emir’in dilinden anlatılıyor olmasına rağmen okuyucunun bir türlü Emir’e sempati besleyememesi. Tüm pişmanlıklarına, vicdan azabına ve sonunda cezasını çekmesine rağmen Emir, okuyucunun gözünde hala pısırık, korkak, içten pazarlıklı, bencil ve şımarıktır. Hem tanıdık karakterler içermesi, tanıdık olayları anlatması hem de bilmediğimiz, tanımadığımız bir dünyanın kapılarını aralaması bakımından Uçurtma Avcısı oldukça sürükleyici ve faydalı bir roman. Okumanızı tavsiye ediyorum.

Amerikalı’ların bu kitabı bu kadar yüceltmelerinin sebebi ise daha önce “Milyoner” filmi ile ilgili yazımda değindiğim sebepler ile aynı:
Gerçeğini görme, inkar et, aşağıla. Kitabına/filmine değer ver. Vicdanını rahatlat.

Amerikalı’ları da çok satan listelerini de boşverin. Siz okuyup ne anladığınıza odaklanın.

Not: Kitabın filmi de çekilmiş. Uçurtma Avcısı

Özgün İçerik Kodu: 752A96A23052A3E8451C0FCCBDA0C73654099855