Üsküdar’da çoğu kullanılmayan çok sayıda Ermeni okulu var. Neredeyse her mahallede en az bir tane mevcut. Mimari yapısı ile bizim hımbıl, pısırık, gecekondudan bozma okullarımıza tezat heybetli, ihtişamlı görüntüye sahip bu okulların hemen hemen hepsi kapalı. Bu okullara gitmiş/gidecek olan Ermeni nüfusu nerelerde, hiçbir fikrim yok. Oturduğum evin iki sokak yukarısında böyle bir Ermeni okulu var. Akşamları eve yürürken önünden geçiyorum ve yüksek duvarları, kapalı pencereleri, taşlarla örülmüş bahçe giriş kapısını görünce her seferinde acaba içeride ne var diye düşünüyorum. Kendi kendime acayip hikayeler yazıyorum. Camlardan içeriyi görmeye çalışıp kurgular üretiyorum. İzlediğim filmlerden midir nedir yüksek duvarların ardında hep bir şeyler oluyormuş gibi geliyor ve ben o olanları çok merak ediyorum.
Okulun karşısında ise bir Ermeni Kilisesi var. Onun zaten binasını bile göremiyorum. Yüksek duvarlarla çevrilmiş vaziyette ve kapısı her zaman sıkı sıkı kapalı. Aktif bir kilise olduğunu biliyorum zira her Pazar sabahı çan sesleriyle uyanıyorum. Ama bugüne kadar ne kilisenin ne de okulun çevresinde bir tane bile insan görmedim. Sokaktan gelip geçen mahalleli dışında kimse ortalıklarda görünmüyor. Ayin günleri kiliseye girmek zaten yasak. Kapının yanında bir zil var ama çaldığımda açan olacağından emin değilim. Ama her Pazar ayin olduğuna göre bir din adamı ve cemaati var demek ki.
“Ermenilerin yeri, yurdu burası değil” diyenlere, “Nasıl değil ulan, okulları kiliseleri var işte. İki adım ötede eski bir cami, biraz ileride eski bir kilise var. Neyi inkar ediyorsun? Beraber yaşamışız işte” demek istiyorum. Kilisesi aktif olduğuna göre bu semtte yaşadığını ama gözlerden uzak kaldığını düşündüğüm o Ermeni’leri gizlenmeye kim mecbur bıraktı, onu da çok merak ediyorum.
Silkelen ve kendine gel.
Bu çanlar kimin için çalıyor?
Senin için mi?
Özgün İçerik Kodu: 3CFF5A995186E5D27671192429EF4D4A74DB5D99
Eski Türk filmlerini izlerken gördüğüm mahallenin insanı artin amcaya, mahallenin onu zerre kadar "öteki" olarak görmeyen o güzel insanlarına, yaşadığı yerlerde hala Lozan ile birlikte azınlık sayılan ama bizden birileri olan o sıcak insanların varlığını görenlere nasıl imreniyorum anlatamam.
YanıtlaSilSeyahatlerim sırasında gördüğüm ve bir çoğu kullanılmayan, hatta tinercilere terk edilmiş onlarca kilise vb. azınlıkların bizlere bıraktığı kültür mirası var. Bunları reddetmeyi geçtim sahip çıkamıyorum olmak önce kendimize ihanet.
AH işte herkes bunu böyle görebilse. Çoğu insanın gözünde öteki işte. Bizden değil. Bu din meselesi de değil, milliyet meselesi de değil. Yabancıları dışlayanların hepsi dindar ya da milliyetçi bir profil çizmiyor. Bizden değil işte. İsmi farklı. Rengi farklı. Öyle ezberlemiş çünkü. Bu kadarı onun için yeterli!
YanıtlaSilBunu aslında ben de çoğunlukla dindar ya da ırkçı insanlar diye ayıramıyorum. Bu resmen bize 1970'den sonra öğretilmiş ve körüklenmiş bir şey. Biz derken pek tabi topluma. 1970'lerde çevrilen şu Efes Pilsen reklamlarını izlediğimde hemen her konuda günümüze ilişkin tespit yapılabiliyor.
YanıtlaSilReklamda oynayan insan tipine bakarsak, şimdi de aynı insanlar var, halk dediğimiz insan. Bu reklamlar halka hitaben çekilmiş ve reklam konsepti de tam ona göre.
Bu adam muhtemelen ne ateist ne ermeni ne de başka bir şey aksine inancı da yüksek ihtimalle olan bir insan. 1970'lerdeki olay tamamen bu idi. Kimse kimseye müdahele etmiyor, halk istediği gibi yaşıyor kimse kimseye karışmıyordu. Şu anda Anadoluda bir misafirlikte o misafirlikte bulunan herkein canı bira istese de söyleyemiyor ya da tam tersi herkesin canı toplu namaz kılmak sitese söyleyemiyor. Acaba bana ne derler? Dinci ? Alkolik? Ateist? Rum? Ermeni?
İnsanımız arasında öğretilmiş bir öteki kavramı yerleştirildi ve bugünlere geldik.
Bahsettiğim videolar aşağıda, inanılmaz bir samimiyet var bu reklamlarda ve 70'lere ait çok sayıda sosyolojik tespit yapılabilir.
http://www.youtube.com/watch?v=SGjUaZYchWQ
http://www.youtube.com/watch?v=OX5s2FesstQ
http://www.youtube.com/watch?v=mNLerJOJzKQ
http://www.youtube.com/watch?v=cVToa4RQHLk
http://www.youtube.com/watch?v=B5E_WVHlT3U
http://www.youtube.com/watch?v=LDXwGbYHDN4
http://www.youtube.com/watch?v=-H1zhWURksI